Giải quyết tình trạng quá tải rác thải cho TP Đà Lạt

Công ty xử lý chất thải công nghiệpdân dụng xử lý chất thải rắn TP Đà Lạt tại tiểu khu 163, xã Xuân Trường (TP Đà Lạt) do tập đoàn TNHH Môi trường Năng lượng xanh làm chủ đầu tư với tổng số vốn 381 tỷ đồng, khởi đầu đi vào tác động từ tháng 6-2015. Việc thành lập công ty được xem là giải pháp cấp bách và có ý nghĩa cần thiết nhằm giải quyết tình trạng quá tải rác thải cho TP Đà Lạt bởi trước khi có công ty, toàn bộ rác thải của thành phố đều phải chôn lấp thủ công tại bãi rác Cam Ly và đã gây ra tình trạng ô nhiễm môi trường nặng nề.

Khi triển khai thực hiện dự án, chủ đầu tư cam kết người dân sẽ dùng kỹ thuật khép kín, tiên tiến, thân mật với môi trường. Rác thải sau khi tập kết sẽ được xử lý bằng hóa chất, sau đó đưa lên hệ thống băng chuyền tự động để phân tách thành nhiều loại khác biệt. Những loại có thể tái chế sẽ được thu gom, xử lý riêng, phần không thể tái chế sẽ được nghiền để phân phối thành phân bón hoặc chôn lấp. đa số nước rỉ từ rác thải được thu gom, xử lý bằng hóa chất và tách lọc trước khi xả ra môi trường. Riêng rác thải y tế sẽ được xử lý bằng lò đốt tiêu dùng công nghệ nhập khẩu từ Thái Lan. Chủ đầu tư cũng cam kết người sử dung đủ công suất để xử lý mọi lượng rác thải của TP Đà Lạt, đồng thời có phương án mở rộng quy mô, tăng HP phục vụ nhu cầu xử lý rác ngày càng tăng của đô thị trong tương lai.

Rác tồn đọng với số lượng lớn tại dân dụng xử lý chất thải rắn TP Đà Lạt.Công ty xử lý chất thải công nghiệp​

Cam kết là vậy nhưng thực tế lại hoàn toàn trái ngược, bởi đã hơn 1 năm đi vào hoạt động mà dân dụng hiện vẫn là công trường bộn bề, ngổn ngang. Hàng nghìn tấn rác tồn đọng, chưa kịp xử lý chất cao như núi, không được che chắn, ruồi nhặng bay vù vù, mùi hôi thối bốc lên nồng nặc. kế bên bãi rác, những dòng nước đen đặc đang rỉ ra, đầy ứ và chỉ được ngăn không cho thoát ra môi trường bên cạnh bằng những bờ đất tạm bợ. Cạnh đó, xưởng chế biến phân bón và 1 lò đốt rác thải đang trong tình trạng “đắp chiếu”. người tiêu dùng không có hệ thống tường bao, hệ thống xử lý nước thải cũng không có.

Ông Trần Uyên Diễn, Phó giám đốc công sở TNHH Môi trường Năng lượng xanh cho biết, hiện toàn bộ rác thải thông thường của TP Đà Lạt và huyện Lạc Dương đều được thu gom mang về đây để xử lý. Tổng khối lượng trung bình khoảng 180-200 tấn/ngày. Tuy nhiên doanh nghiệp hiện chỉ có 1 dây chuyền với ngựa xử lý khoảng 100 tấn/ngày. Từ tháng 4 đến nay, tuần nào mọi người cũng bị mất điện vào thứ ba, thứ năm, thứ bảy nên tác động hay bị cách quãng, đó là chưa kể có lúc máy móc bị hư hỏng làm các công đoạn xử lí nước sạch xử lý rác gặp nhiều cạnh tranh.

Theo ngoại hình, dự án nhà máy xử lý chất thải rắn TP Đà Lạt được chia làm 2 công đoạn, trong đó các công đoạn xử lí nước sạch 1 bao gồm 2 dây chuyền xử lý rác với tổng HP khoảng 200 tấn/ngày đêm, căn bản phục vụ nhu cầu thực tế hiện tại. Tuy nhiên do khó khăn về vốn nên đến nay hệ thống dây chuyền xử lý thứ hai vẫn chưa thể triển khai. Trong khi đó, việc sản xuất phân bón từ nguồn rác thải sau khi tách lọc cũng không thể thực hiện được do thiếu đầu ra. Rác thải đưa về không xử lý hết, rác sau khi tách lọc cũng không biết đưa đi đâu, mặt bằng trữ rác tồn đọng yêu thích với quy chuẩn chưa có. Thực tế này đang đặt doanh nghiệp trước nguy cơ “vỡ trận” và ô nhiễm nặng nề.

Thời gian qua, doanh nghiệp sống gần người tiêu dùng liên tiếp phản ánh lên chính quyền địa phương và chỉ đạo công sở về tình trạng ô nhiễm do người dân gây ra. Ông Phạm Ngọc Đức, Trưởng thôn Đất Làng, xã Xuân Trường, cho biết: “Kể từ khi xí nghiệp tác động, mọi người trong thôn quanh năm phải ngửi mùi hôi thối từ bãi rác, ruồi nhặng bay về khu dân cư rất nhiều. Chúng tôi đã nhiều lần phản ánh tới đơn vị chính yếu và chính quyền địa phương nhưng hiện vẫn chưa có giải pháp khắc phục”.

Dẫn chúng tôi xuống vườn hoa đã bị nấm bệnh và chết khô tại khu vực dốc Đu, ông Nguyễn Văn Sinh là chủ khu vườn cho biết, nước từ rác thải của người dùng ngấm và chảy tràn xuống suối, khi máy bơm từ suối tưới cho vườn thì hơn 5 sào ớt ngọt, dâu tây và các loại hoa của gia đình đều bị nấm bệnh và chết, gia đình phải chịu thiệt hại rất lớn.

Trong lá đơn được 40 hộ dân tại xã Xuân Trường ký tên gửi đến UBND tỉnh Lâm Đồng cũng ghi rõ: “Từ ngày tổ chức hành động đến nay đã 1 năm nhưng hầu hết rác thải thu gom về và kể cả sau khi đã phân loại đều không xử lý mà chỉ chất thành núi bên cạnh dân dụng, không có bạt đậy, từ đó gây mùi hôi thối, ruồi nhặng sinh sôi quá nhiều… Nghiêm trọng nhất là xí nghiệp không có hệ thống lọc nước thải mà trực tiếp xả ra 2 dòng suối gần công sở khiến các dòng suối bị ô nhiễm nặng nề…”.

Địa phương thiếu quan tâm

Đại diện tổ chức TNHH Môi trường Năng lượng xanh cho biết, hiện mức hỗ trợ xử lý rác của UBND tỉnh Lâm Đồng cho người dùng là 129.500 đồng/tấn. Đây là mức được UBND tỉnh phê duyệt tại Văn bản số 2086/UBND ngày 27/4/2011. Tuy nhiên, qua gần 5 năm thực hiện, tầm giá này không còn yêu thích do giá cả vật tư, nhiên liệu đầu vào cao; đơn giá, tiền lương và tiền công tăng; các chỉ số trượt giá quá lớn nên thu không đủ bù chi. Bên cạnh đó đó, tầm giá thực tế hiện nay theo tính toán của tập đoàn là 418.000 đồng/tấn. giá thành hỗ trợ của UBND tỉnh Lâm Đồng cũng quá thấp nếu đối với mức hỗ trợ của một số địa phương trong khu vực, ví dụ giá cung cấp của tỉnh Đồng Nai hiện là 538.500 đồng/tấn. Theo ông Trần Uyên Diễn, Phó giám đốc tập đoàn TNHH Môi trường Năng lượng xanh, với tầm giá như ngày nay, mỗi tháng công ty thua lỗ khoảng 1,3 tỷ đồng. “Mặc dù giá hỗ trợ thấp nhưng đến nay công sở mới chỉ chiếm được 50% tiền cung cấp từ địa phương”-ông Trần Uyên Diễn cho biết.

Ngày 21-9-2015, tập đoàn TNHH Môi trường Năng lượng xanh có Tờ trình số 30/TTr-NLX/2015 việc hỗ trợ tăng giá xử lý rác lên UBND tỉnh, theo đó công ty đề nghị UBND tỉnh chấp thuận tăng giá cung cấp ít nhất bằng mức điều khoản của Bộ thành lập. Tại kết luận giám sát chuyên đề của Đoàn giám sát Hội đồng nhân dân tỉnh khóa VIII ngày 29-10-2015 cũng đề nghị UBND tỉnh xem xét, điều chỉnh tăng mức cung cấp cho công ty. Tuy nhiên, bắt buộc trên đến nay vẫn chưa được UBND tỉnh thông qua.

Là đơn vị hoạt động trong lĩnh vực môi trường, lĩnh vực được ưu tiên theo luật pháp của Chính phủ, nhưng giai đoạn triển khai thực hiện dự án tập đoàn phải tự đầu tư, xây dựng sơ đồ hạ tầng như làm đường từ Quốc lộ 20 vào dân dụng, tự kéo điện lưới. Trong khi đó, doanh nghiệp chưa được sản xuất nguồn nước sạch của thành phố, từ tháng 4-2016 đến nay nguồn điện chế tạo cho mọi người chuyên bị cách quãng.

Trong chiến lược từ nay đến năm 2020, tầm nhìn 2030, tỉnh Lâm Đồng xác định xây dựng TP Đà Lạt trở thành thị trấn xanh, trong đó việc rác thải là một trong những ưu tiên cần phải giải quyết. Tuy nhiên, nếu những khó khăn, bất cập tại mọi người xử lý chất thải rắn TP Đà Lạt không sớm được lưu tâm tháo gỡ, e rằng mục tiêu về một thành phố sinh thái sẽ khó thành hiện thực. báo giá xử lý chất thải nguy hại